Τουρμαλίνης

– Με την λέξη turamali οι κάτοικοι της Σρι Λάνκα (Κεϋλάνη) ονόμαζαν όλους τους καστανούς και κόκκινους πολύτιμους λίθους. Όταν οι Ολλανδοί έμποροι μετέφεραν και τα πρώτα κομμάτια στην Ευρώπη, του απέδωσαν το παραπάνω όνομα.

– Οι περισσότερες μορφές του χρησιμοποιούνται ως πολύτιμοι ή ημιπολύτιμοι λίθοι. Οι πιο σκούρες (ακατάλληλες για αυτή τη χρήση) σε συσκευές μέτρησης πίεσης.

– Όπως και ο χαλαζίας, έχει πιεζοηλεκτρικές ιδιότητες,
δηλαδή φορτίζεται ηλεκτρικά, μετατρέποντας την μια της άκρη σε θετικό και την άλλη σε αρνητικό πόλο, αν τριφτή, ζεσταθεί, παγώσει η πιεστεί.

– Ακόμη αλλάζει σχήμα αν την διαπεράσει ηλεκτρικό ρεύμα.

– Το φάσμα των χρωμάτων που μπορεί να έχει ίσως είναι το μεγαλύτερο από κάθε άλλο πολύτιμο η ημιπολύτιμο λίθο.

– Εμφανίζονται, κυρίως, σε υδροθερμικές φλέβες, ενίοτε και σε πηγματίτες.

– Εξαλλοιώνονται προς μαρμαρυγίες (κυρίως μοσχοβίτη και βιοτίτη και προς χλωρίτες.

– Τα μέλη της σειράς του τουρμαλίνη είναι:

– – Αχροΐτης (achroite): άχρωμος ή λευκός, ιδιαίτερα σπάνιος. Το όνομά του προέρχεται από το γεγονός ότι είναι άχρωμος.

– – Μπυργκερίτης (buergerite): Οφείλει το όνομά του στον Μάρτιν Μπύργκερ (1903-1986), Καθηγητή του ΜΙΤ και πρωτοπόρου της κρυσταλλογραφικής ανάλυσης.

– – Δραβίτης (dravite): μαγνησιούχος τουρμαλίνης, καστανός

– – Χρωμιοδραβίτης (chromdravite) είναι Δραβίτης που περιέχει χρώμιο

– – Βαναδιοδραβίτης (vanadiumdravite): είναι Δραβίτης που περιέχει βανάδιο

– – Ελβαΐτης (elbaite): λιθιούχος τουρμαλίνης, ανοικτόχρωμος με διάφορες αποχρώσεις.

– – Ρουβελλίτης (rubellite): ρόδινη ή κόκκινη ποικιλία του ελβαΐτη. Αναφέρεται και ως «αφρίτης» (aphrite).

– – Βερντελίτης (verdelite): πράσινη ποικιλία του ελβαΐτη.

– – Ινδικόλιθος (indicolite): κυανή ποικιλία του ελβαΐτη.

– – Λιντικοατίτης (liddicoatite): σκουρόχρωμη παραλλαγή ελβαΐτη. Οφείλει το όνομά του στον Ρίτσαρντ Λίντικοατ Πρόεδρο της Γεμολογικής Εταιρείας των ΗΠΑ.

– – Ολενίτης (olenite): Οφείλει το όνομά του στην περιοχή Olenii της χερσονήσου Κόλα της Ρωσίας, όπου πρωτοβρέθηκε.

– – Ουβίτης (uvite): σκουρόχρωμος σιδηρομαγνησιούχος.

– – Σιδηρουβίτης (feruvite) σκουρότερος, πιο πλούσιος σε σίδηρο.

– – Ποβοντραΐτης (povondraite): Οφείλει το όνομά του στον Τσέχο ορυκτολόγο Πάβελ Ποβόντρα (1924-).

– – Ροσσμανίτης (rossmanite) Οφείλει το όνομά του στον Τζορτζ Ρ. Ρόσσμαν, ορυκτολόγο στο California Institute of Technology, σε αναγνώριση της συμβολής του στη φασματοσκοπική ανάλυση των τουρμαλινών.

– – Σορλίτης (schorl): σιδηρούχος τουρμαλίνης, μαύρος, πολύ συνηθισμένος.

– – Φοϊτίτης (foitite): Οφείλει το όνομά του στον Αμερικανό ορυκτολόγο Φράνκλιν Φ. Φόιτ.

– – Μαγνησιοφοϊτίτης (magnesiofoitite): Μαγνησιούχος τύπος φοϊτίτη.